Zoologiya kafedrasi dastlab ikkita kafedra – Umurtqasizlar zoologiyasi kafedrasi va Umurtqalilar zoologiyasi kafedrasi sifatida tashkil topgan. Zoologiya kafedrasi 2005-yil Umurtqasizlar zoologiyasi O‘IM (O‘quv ilmiy markazi) va Umurtqalilar zoologiyasi kafedrasining qo‘shilishidan tashkil topgan. Kafedraga tashkil qilingan vaqtdan 2010-yilga qadar prof. I.K. Kadirov raxbarlik qilib keldi.
2010-yildan Zoologiya kafedrasi Zoologiya va ixtiologiya kafedrasi deb ataldi. 2010-yildan 2015-yil noyabr oyigacha kafedraga b.f.n. G.A. Abduraxmonova raxbarlik qildi. 2015-yil sentyabr oyidan dotsent Raximov M.Sh.kafedra mudiri lavozimida faoliyat olib bormoqda.
Umurtqasizlar zoologiyasi kafedrasi 1920-yilda A.L Brodskiy tashabbusi bilan tashkil etilgan. 1920-yildan 1941-yilgacha kafedraga A.L Brodskiy rahbarlik qilgan. A.L.Brodskiy 1920-yili Sirdaryo va Orol dengizi faunasi, Janubiy Tyan-Shan tadqiqotlarida ishtirok etgan va bir qancha asarlar yaratgan. 1941 – 1986-yillar kafedraga b.f.d., prof. A.T. To‘laganov rahbarlik qilgan. A.T. To‘laganov O‘zbekistonda Fitogelmintologiya maktabiga asos solgan olim, 100 dan ortiq ilmiy asar, 15 dan ortiq monografiyalar yaratgan. 1986-1997-yillarda kafedraga b.f.n. prof. Z.N.Norboyev rahbarlik qilgan. Olim tomonidan 2 ta darslik 10 dan ortiq o‘quv-uslubiy qo‘llanmalar tayyorlangan. 1998-2005-yillarda kafedraga b.f.n. dos. B.A.Mo‘minov raxbarlik qilgan.
Umurtqalilar zoologiyasi kafedrasi 1920-yilda prof. D.N.Kashkarov tomonidan tashkil qilingan. 1935-1981-yillardan Umurtqalilar zoologiyasi kafedrasiga zoolog-ekolog olim T.Z.Zoxidov rahbarlik qilgan. Olim O‘zbekiston Fanlar Akademiyasi akademigi, Beruniy nomli Davlat mukofoti sovrindori, Xizmat ko‘rsatgan fan arbobi bo‘lgan. 1981-2005-yillarda kafedraga b.f.d. prof. I.K.Kodirov rahbarlik qilgan.
Kafedra “O‘zbekiston hayvonot olami bioxilma-xilligi va uni asrash muammolari” mavzusida ilmiy tadqiqotlar olib bormoqda.
Hozirgi kunda, kafedrada 7 ta shtat birligida professor-o‘qituvchilar 5140100-Biologiya yo‘nalishi, 5A140101-Biologiya, 5A140103-Ixtiologiya va gidrobiologiya mutaxassisliklari bo‘yicha bakalavr va magistrlar talabalariga tahsil berib kelmoqdalar.
Kafedra tarkibida Zoologiya muzeyi, Ornitologik kolleksiya hamda “Fazianus” talabalar klubi mavjud.
Kafedra professor-o‘qituvchilari tomonidan 500 dan ortiq ilmiy asarlar, darslik, o‘quv va o‘quv-uslubiy qo‘llanmalar nashr etilgan, jumladan: Mavlyanov O.M, Xurramov Sh.X., Eshova X.S. tomonidan 2006-yilda chop etilgan “Umurtqasizlar zoologiyasi”darsligi Davlat mukofotiga sazovor bo‘ldi.
Kafedrada kadrlar tayyorlash va ilmiy tadqiqot ishlarida katta ishlarni amalga oshirgan ustoz pedagoglar va ko‘zga ko‘ringan fan fidoyilari ishlagan. Jumladan: Ye.S Kiryanova, D.N.Kashkarov, T.Z Zoxidov, A.T.To‘laganov, Z.N Norboyev, I.K. Kadirov, Z.D. Majidova, Ya.N. Azizov, Ch.E. Yangiboyev va boshqalar.